پژوهشکده تاريخ معاصر 30 ارديبهشت 1402 ساعت 8:29 https://www.iichs.ir/fa/news/24740/30-اردیبهشت-1346 -------------------------------------------------- عنوان : 30 اردیبهشت 1346 -------------------------------------------------- گزارش ساواک از کسب اجازه یک کارمند از آیت‌الله میلانی!/ دیدار وزیر کشاورزی آلمان با شاه/ قرار داد فرهنگی بین ایران و عراق به امضا خواهد رسید/ پایان سفر رئیس‌جمهوری رومانی و بانو به ایران/ به پیشنهاد هیئت بازرگانی ایران، برای حمل بار به شیخ‌نشین‌ها از راه ترانزیتی عراق استفاده می‌شود/ «معاون اصلاحات ارضی کرمانشاهان از کار برکنار شد»/ خرید شکر از شوروی/ تولید نفت خام هفت میلیون تُن افزایش یافت/ سفر محرمانه هویدا به قزوین/ سازمان ملل خاورمیانه را تخلیه کرد/ به دستور شاه، سال 13۴٦ سال تعاون نامیده شد/ اعلامیه دربار شاهنشاهی درباره سفر شاه و فرح به ترکیه متن : گزارش ساواک از کسب اجازه یک کارمند از آیت‌الله میلانی! بر اساس یک گزارش ساواک به تاریخ 30 اردیبهشت 1346 درباره فردی به نام غلامحسین جغتایی «در تاریخ 21 /2 /46 نام‌برده بالا از اداره پست و تلگراف جغتای از توابع سبزوار نامه‌ای وسیله پُست جهت آیت‌الله میلانی ارسال که در آن نوشته است: اینجانب غلامحسین جغتائی فرزند مرحوم رضا کارمند جزء فرهنگ سبزوار می‌باشم و عائله خود را به همین مختصر حقوق اداره می‌کنم و تا حال متوجه به اینکه باید از شما برای تصرف در حقوقم کسب اجازه کنم نبوده‌ام و حال متمنی است اگر اشکال شرعی دارد مرتفع نموده و راجع به تصرف حقوق ماهانه هرچه امر بفرمایید اطاعت می‌شود». در ملاحظات این سند آمده است: نام‌برده بالا فاقد سابقه مضره بایگانی‌شده در این ساواک می‌باشد.[1]   دیدار وزیر کشاورزی آلمان با شاه   روزنامه‌های امروز کشور نوشتند: شاهنشاه آریامهر ساعت 11 صبح دیروز وزیر کشاورزی آلمان فدرال را در کاخ نیاوران به حضور پذیرفتند. در این شرفیابی سفیر جمهوری آلمان فدرال در دربار شاهنشاهی نیز افتخار حضور داشت. صبح امروز وزیر کشاورزی آلمان فدرال و سفیر کبیر آلمان در ایران همراه وابسته‌های مطبوعاتی فرهنگی به شیراز عزیمت کردند. تیمسار سپهبد ریاحی، وزیر کشاورزی، و آقای مهندس صدقیانی، معاون فنی وزارت کشاورزی، نیز به شیراز رفتند تا در مراسمی که به مناسبت تحویل و تحول مرکز آموزش روستایی علی‌آباد کمین (شیراز) به عمل می‌آید شرکت نمایند.   قرار داد فرهنگی بین ایران و عراق به امضا خواهد رسید یک هیئت فرهنگی به ریاست آقای دکتر هادی هدایتی، وزیر آموزش و پرورش، روز چهارشنبه آینده به بغداد عزیمت خواهد کرد تا با وزیر آموزش و پرورش عراق مذکراتی به عمل آورد. مذاکرات بر اساس انعقاد یک قرارداد جهت مبادله استاد و دانشجو بین دو کشور ایران و عراق خواهد بود.   پایان سفر رئیس‌جمهوری رومانی و بانو به ایران روزنامه «اطلاعات» نوشت: پیش از ظهر دیروز حضرت رئیس‌جمهوری رومانی و بانو ستویکا پس از یک اقامت یک هفته‌ای رسمی در ایران، تهران را به مقصد رومانی ترک گفتند و شاهنشاه و علیاحضرت شهبانوی ایران، میهمانان عالی‌قدر خود را تا فرودگاه مهرآباد بدرقه کردند. با پایان سفر حضرت کیوستویکا، رئیس‌جمهوری رومانی، به ایران دیشب اعلامیه مذاکرات رهبران ایران و رومانی، در تهران و بخارست انتشار یافت. به موجب این اعلامیه رهبران دو کشور بر مفاد اعلامیه بخارست، که هنگام سفر شاهنشاه آریامهر و علیاحضرت شهبانو انتشار یافته بود، یک بار دیگر تأکید کردند و لزوم توسعه روابط دوستانه دو کشور و پشتیبانی از مبارزات ملی کشورهای تحت سلطه استعمار را یادآور شدند. همچنین به موجب اعلامیه مذکور حضرت رئیس‌جمهوری و بانو از شاهنشاه و شهبانو برای سفر به این کشور دعوت به عمل آورده‌اند.   به پیشنهاد هیئت بازرگانی ایران، برای حمل بار به شیخ‌نشین‌ها از راه ترانزیتی عراق استفاده می‌شود آقای محمد خسروشاهی، رئیس اتاق بازرگانی تهران، ظهر دیروز از بغداد به تهران بازگشت. رئیس اتاق بازرگانی تهران در رأس یک هیئت هجده‌نفری برای دیدار یک هفته‌ای و مذاکره در امور بازرگانی به عراق عزیمت کرده بود. به جز دو نفر، بقیه اعضا روز چهارشنبه از عراق به کویت عزیمت کردند و قرار است این هیئت از قطر و دوبی و ابوظبی دیدن کنند و در سر راه رفت و برگشت در کویت با بازرگانان ایرانی و کویتی ملاقات و مذاکراتی به عمل آورند. آقای علی‌اکبر خسروشاهی، که به اتفاق رئیس اتاق به تهران بازگشت، در مورد مسافرت هیئت گفت: مسافرت بازرگانان ایرانی به عراق با استقبال بی‌سابقه‌ای مواجه شد. حضرت سپهبد عارف، رئیس‌جمهوری عراق، هیئت را به حضور پذیرفت و از شاهنشاه آریامهر با احترام فراوان یاد کرد و قول همه گونه مساعدت برای توسعه امور بازرگانی ایران و عراق داد. از دولت عراق تقاضا شد که اجازه دهند بعضی کالاهای ایران به مقصد کویت و شیخ‌نشین‌های دیگر از طریق بصره با اتومبیل حمل گردد. در حقیقت به ما اجازه حمل ترانزیت زمینی داده شود. قرارشد در این مورد هر چه زودتر تصمیم اخذ گردد و به ما اطلاع دهند. در مورد انعقاد قراردادهای تجار ایرانی و عراقی مذاکرات مقدماتی انجام گرفت و بناست بعد در تهران یا بغداد دنبال گردد و قرارداد لازم منعقد گردد.   «معاون اصلاحات ارضی کرمانشاهان از کار برکنار شد» صبح امروز آقای دکتر ولیان، معاون وزارت کشاورزی و سرپرست سازمان اصلاحات ارضی کل کشور، اظهار داشت: بر اساس گزارش‌های هیئت بازرسی اعزامی به کرمانشاه عده‌ای از مسئولین اصلاحات ارضی این استان در انجام وظایف محوله کوتاهی نموده و در پاره‌ای موارد به حقوق قانونی زارعین تجاوز کرده‌اند؛ لذا معاون اصلاحات ارضی اداره کل کشاورزی استان کرمانشاهان و رؤسای ادارات اصلاحات ارضی شهرستان‌های شاه‌آباد غرب و کرمانشاه و یکی از کارمندان حل اختلاف اداره اصلاحات ارضی شهرستان کرمانشاه و سه نفر از مأمورین دامپزشکی اداره کل کشاورزی استان کرمانشاهان، که در امور اصلاحات ارضی این استان دخالت‌های بی‌موردی را معمول می‌داشتند، از کار برکنار و به تهران احضار شدند. آقای دکتر ولیان اضافه نمود که بر اساس گزارش بازرسان اعزامی به کرمانشاه، مدیر کل کشاورزی و اصلاحات ارضی استان کرمانشاهان نیز جهت ادای توضیحات لازم به تهران احضار شد.   خرید شکر از شوروی برای تأمین شکر مورد نیاز کشور امروز از طرف سازمان قند و شکر قرارداد خرید بیست‌هزار تُن شکر با نمایندگی بازرگانی شوروی منعقد گردید. شکرهای خریداری در چند پارتی حدود سه ماه دیگر وارد بنادر و گمرکات شمال ایران می‌گردد.   تولید نفت خام هفت میلیون تُن افزایش یافت چهار ماهه اول سال میلادی تولید نفت خام در حوزه قرارداد کنسرسیوم به ۳۹ میلیون تن رسید. این رقم قریب هفت‌میلیون تُن بیشتر از مدت مشابه سال قبل بود. آمار تولیدی نفت خام در حوزه قرارداد کنسرسیوم نشان می‌دهد که تاکنون میزان تولید رضایت‌بخش است. توافق سال قبل شرکت ملی نفت و کنسرسیوم با دقت به مرحله اجرا درآمده است. در ماه آوریل میزان تولید به ۹ میلیون و ٤٧٧ هزار تُن رسید؛ این رقم ۸۸۷ هزار تُن کمتر از ماه ماقبل می‌باشد، اما این نکته نیز باید مورد توجه قرار گیرد که از تولید ماه ماقبل به علت قطع لوله نفت عراق و سوریه، مقدار قابل توجهی به بازارهای نفت عراق صادر شد و با گشایش مجدد لوله نفت سوریه، حمل این مقدار نفت، که موقتی بود، قطع شد و در نتیجه تولید وضع عادی پیدا کرد. تولید متوسط در ماه آوریل ۲ میلیون و ۳۵۳ هزار بشکه در روز بود. در ماه آوریل حفر چاه‌های ۲۷ و ۲۸ «بی بی حکیمه» در مدت ۲۰ و ۲۱ روز به عنوان چاه تولیدی پایان یافت و مدت ۲۰ روز یک رکورد جدید در حفر چاه بود. همچنین در روز 18 آوریل از جزیره خارک چهارمیلیون بشکه نفت خام حمل شد که از این نظر هم رقم فوق رکورد جدید محسوب می‌شود.   سفر محرمانه هویدا به قزوین روزنامه «اطلاعات» نوشت: نخست‌وزیر همراه وزرای کشور و دادگستری و دکتر عاطفی، معاون فنی وزارت بهداری، و دکتر کاشفی، معاون وزارت دارایی، امروز در یک بازدید ناشناس و غیرمترقبه از شهر قزوین به احتیاجات مردم این شهر رسیدگی کردند و به علت سهل‌انگاری و سوء جریان در ادارات دولتی جمعی از کارمندان دولت را برکنار کردند و دستور انحلال انجمن بهداری قزوین را صادر نمودند.   برکنارشدگان 1. رئیس بهداری قزوین 2. پزشک درمانگاه 3. دو نفر مأمور وصول دارایی 4. رئیس و معاون ثبت 5. چهار نفر کارمند قضایی و اداری دادگستری 6. انجمن بهداری قزوین منحل شد.   سازمان ملل خاورمیانه را تخلیه کرد روزنامه «اطلاعات» نوشت: اوضاع خاورمیانه لحظه به لحظه وخیم‌تر و متشنج‌تر می‌گردد. اینک نیروهای مسلح چندین کشور عربی در برابر اسرائیل به حال آماده‌باش درآمده‌اند و یک جرقه یا حادثه کوچک کافی است تا شعله‌های جنگی بزرگ در خاورمیانه زبانه بکشد. تصمیم اوتانت، دبیرکل سازمان ملل متحد، در مورد خروج ٣٤۰۰ تن سربازان کلاه‌آبی این سازمان از نوار مرزی غزه صحنه را برای تصادم نیروهای مصر و اسرائیل مهیا کرد. دولت اسرائیل از اوتانت طلب کرده بود که بدون مشورت دولت اسرائیل نیروهای سازمان ملل متحد مرز اسرائیل و مصر را ترک نکنند، لکن اوتانت طی گزارشی که نیمه‌شب گذشته تسلیم مجمع عمومی سازمان ملل متحد کرد اعلام نمود نمی‌تواند با استقرار نیروهای این سازمان در نوار مرزی «غزه» موافقت کند.   گزارش اوتانت اوتانت، دبیر کل سازمان ملل متحد، طی گزارشی که نیمه‌شب گذشته تسلیم مجمع عمومی سازمان ملل متحد کرد گفت: با کمال تأسف باید اعلام کنم که به علل شرایط خاصی به سربازان این سازمان دستور داده است «غزه» را ترک کنند. اوتانت گفت: وقایع خاورمیانه نگرانی شدیدی برای وی به‌وجود آورده لکن به علت تقاضای مصر در مورد خروج سربازان سازمان ملل متحد از «غزه» نمی‌توانست تصمیم دیگری اتخاذ کند. اوتانت اظهار امیدواری نمود که اعراب و اسرائیل خونسردی خود را حفظ کنند و در غیر این صورت خطری بزرگ صلح خاورمیانه را تهدید می‌کند. در گزارش دبیر کل سازمان ملل متحد گفته شده است: به علل زیر نیروهای سازمان ملل متحد از «غزه» خارج شد: 1. نیروهای سازمان ملل متحد نمی‌تواند بدون موافقت کشورهای میزبان در «غزه» باقی بمانند؛ 2. نباید جان سربازان سازمان ملل متحد را به خطر انداخت؛ 3. اگر به تقاضای مصر در مورد خروج نیروهای سازمان ملل متحد از «غزه» توجه نمی‌شد این امر به معنی نقض حاکمیت مصر بود.   به دستور شاه، سال 13۴٦ سال تعاون نامیده شد روزنامه «اطلاعات» در شماره امروز خود متن دستور شاه درباره فعالیت شرکت‌های تعاونی و تشکیل سازمان کمک و نظارت بر تعاونی‌های کشور را منتشر ساخت. در این فرمان خطاب به امیرعباس هویدا، نخست‌وزیر، آمده است: به موجب این فرمان مقرر می‌داریم سال 1346 سال تعاون نامیده شود و به منظور تفهیم اصول تعاونی و تعمیم آن در سراسر کشور و تهیه قوانین متناسب با اوضاع اجتماعی ایران و تهیه موجبات پیشرفت و حمایت از فعالیت‌های تعاونی و ایجاد هماهنگی در امور شرکت‌های تعاونی و اعطای کمک‌های لازم و تربیت و تجهیز نیروی انسانی مورد لزوم و استقرار نظام تعاون در رشته‌های مختلف اقتصادی و تمرکز امور شرکت‌ها و اتحادیه‌های تعاونی و نظارت بر فعالیت‌های آنها سازمانی زیر نظر مستقیم نخست‌وزیر تشکیل گردد. گزارش پیشرفت کار سازمان و نتایج حاصله از اقداماتی را که به عمل خواهد آمد مرتبا به اطلاع ما برسانید.   اعلامیه دربار شاهنشاهی درباره سفر شاه و فرح به ترکیه   دربار شاهنشاهی طی اعلامیه‌ای تصریح کرد: نظر به عوالم دوستی و مودّت بین کشور شاهنشاهی ایران و کشور جمهوری ترکیه از طرف حضرت رئیس‌جمهوری ترکیه و بانو سونای از اعلیحضرت همایون شاهنشاه آریامهر و علیاحضرت شهبانوی ایران براى انجام یک مسافرت رسمی به ترکیه دعوت به عمل آمده است. این دعوت با خرسندی مورد قبول شاهنشاه آریامهر و شهبانوی ایران قرار گرفته و از تاریخ جمعه ٢٦ خرداد تا چهارشنبه ۳۱ خردادماه ١٣٤٦، برابر با ١٦ تا ۲۱ ژوئن ١٩٦٧ به آن کشور تشریف‌فرما خواهند شد. وزیر دربار شاهنشاهی اسدالله علم.[2]   پی‌نوشت‌ها:   [1] . آیت‌الله العظمی سیدمحمدهادی میلانی به روایت اسناد ساواک، ج 3، ص 29. [2] . اطلاعات، 30 اردیبهشت 1346، صص 1، 3، 13 و 16.