«روایت یک تکاپو، از نهضت ملی تا نهضت اسلامی» در گفت‌وشنود با محمدتقی شالچی؛

اولین سخنرانی سیاسی خود را در یازده‌سالگی انجام دادم!

آنچه در پی می‌آید بخش‌هایی از تجربه سیاسی محمدتقی شالچی، از فعالان نهضت ملی و انقلاب اسلامی در شهر قم، است. روایت‌هایی از این دست نشان می‌دهد که فعالان عرصه مبارزه با حکومت شاه، چه خاستگاه‌هایی داشتند و نیز چه ادواری را طی کردند و هم‌اینک در باب دستاوردهای این حرکت، چگونه می‌اندیشند
اولین سخنرانی سیاسی خود را در یازده‌سالگی انجام دادم!

به گزارش روابط عمومی پژوهشکده تاریخ معاصر؛ 
زمینه فعالیت‌های سیاسی و مبارزاتی، در شما چگونه به‌وجود آمد و رشد یافت؟
بسم الله الرحمن الرحیم. فرهنگ مبارزه، در خاندان بنده سابقه طولانی دارد. خانواده ما بسیار مذهبی بودند و من قبل از رفتن به مدرسه، قرآن را فراگرفته بودم. پدربزرگ و پدر من، در انقلاب مشروطه حضورِ فعال داشتند. خانه‌های آنان، پناهگاه مبارزان بود و کسی هم جرئت نمی‌کرد متعرضِ خانه شالچی‌ها شود! پدر من با آیت‌الله شیخ فضل‌الله نوری ارتباط داشت و از همان ابتدا، به دنبال مشروطه مشروعه بود. پدرم در درس‌ آیت‌الله حاج میرزا جوادآقا ملکی تبریزی، عرفان را فرا گرفته بود. ایشان با مرحوم امام خمینی هم، از قدیم‌الایام ارتباط داشت. مراجع به پدر من و خانواده ما، لطف زیادی داشتند و من هم گاهی به خودم اجازه می‌دادم که با آن بزرگواران بحث کنم! تحت تأثیر چنین فضایی، در یازده‌سالگی و در بازار قم، به نفع دکتر مصدق و علیه شاه سخنرانی کردم! بازار تعطیل شد و مأموران رژیم مرا دستگیر کردند و با خود بردند. رئیس شهربانی وقتی بنده را دید و دریافت که بازار به خاطر سخنان یک نوجوان بسته شده است، گفت که مرا رها کنند؛ چون برای آنها اسباب سرشکستگی بود که بگویند یک بچه بازار را بسته است! از همان موقع، مبارزه برای عدالت و آزادی را شروع کردم و طبعا در دوره نهضت اسلامی هم فعال بودم.
 
با کدام یک از رهبران و چهره‌های شاخص مبارزه، ارتباطِ نزدیک داشتید؟
ارتباط بنده با مرحوم امام خمینی و نزدیکان ایشان، از سال 1337 و 1338 شروع شد. من با همه دامادهای امام، مخصوصا مرحوم آقای محمود بروجردی، از نزدیک آشنا بودم و طبعا با جمعِ مبارزین همکاری می‌کردم. در سال 1339، مدیریتِ برخی از جلسات مذهبیِ شهر قم را برعهده داشتم و از همان زمان، با آیت‌الله بهشتی در ارتباط قرار گرفتم؛ به همین دلیل نیز، مسئولیت برخی کارهای اجرایی به بنده واگذار شد.
 
در چه تاریخی دستگیر شدید و چه مدت در زندان به سر بُردید؟
من در سال 1344، دستگیر و زندانی و در
سال 1346 آزاد شدم. قبلا آموزگار بودم، ولی بعد از زندان، هم از تحصیل و هم از کارِ دولتی محروم شدم؛ لذا به بخش خصوصی رفتم و در آن حیطه فعالیت شغلی داشتم.

پس از پیروزی انقلاب اسلامی، کدام مسئولیت‌ها برعهده شما قرار گرفت؟
من و چهار نفر دیگر، کمیته استقبال از امام خمینی در قم را شکل دادیم. از آیت‌الله محمد یزدی هم خواستیم که مسئولیتِ این کار را برعهده بگیرند. ایشان چند نفر دیگر را به همکاری دعوت کردند، اما آنها نپذیرفتند! در نتیجه من و آقای بلندنظر، بخش زیادی از کار را انجام دادیم. ما هفته‌ای یک بار، با جامعه مدرسین جلسه داشتیم. آماده‌سازی مدرسه فیضیه برای دیدارهای امام و پیش‌بینی منزل برای خانواده ایشان را هم، بنده انجام دادم. پس از انقلاب، مسئولیت زندانیان سیاسی در قم به عهده‌ام قرار گرفت. ریاست شهربانی قم را هم، مدتی به انجام رساندم. بعدها به تهران منتقل شدم و در شهرداری فعالیت می‌کردم و سپس فرماندار قم شدم. پس از اشغال قائم‌شهر توسط گروهک‌ها، مدتی به‌عنوان معاون سیاسی، اداری و مالی فرمانداری مازندران، به آنجا رفتم و حتی پس از اتمام غائله نیز، تا مقطعی در آنجا ماندم؛ سپس به وزارت کشاورزی انتقال یافتم و در آنجا، به تحصیلاتم ادامه دادم و به عضویت هیئت علمی دانشگاه درآمدم. در سال 1380 نیز بازنشسته شدم.
 
 یکی از راه‌پیمایی‌های انقلاب اسلامی در جوار حرم حضرت معصومه(س) ـ قم؛ سال 1357
یکی از راه‌پیمایی‌های انقلاب اسلامی در جوار حرم حضرت معصومه(س) ـ قم؛ سال 1357
 
هدف و آرمان شما در مبارزات انقلاب اسلامی چه بود و تا چه میزان به آن دست یافتید؟
آرمان و هدف ما روشن و قطعیِ ما، پیاده کردن مبانی نظری و عملی امیر مومنان(ع)، در اداره جامعه و حکومت بود. ما در پی اجرای عدالت، رفع فقر، ایستادگی در برابر ظلم و جلوگیری از خودخواهی‌های فردی و گروهی بودیم. ما با آن آرمان‌ها فاصله زیادی داریم و باید هزینه کنیم تا ارزش‌های انقلابی برای نسل فعلی احیا شوند. پایداری مردم برای حفظ ارزش‌های اصیل انقلاب اسلامی، اهمیتِ بسیار دارد. به نظر من در انقلابِ ما، عده‌ای که ربطی به این حرکت نداشتند، ژست انقلابی گرفتند و متصدی امور شدند و از افراد واقعا انقلابی، استفاده درستی نشد! مشکلات به‌قدری زیاد بودند که حتی مسئولان دلسوز انقلاب هم نمی‌توانستند به حل تمامی آنها بپردازند. دیگر وقت آزمون و خطا گذشته است و نظام باید بدون مسامحه، برای رفع مشکلات تصمیمی جدی بگیرد.  
  https://iichs.ir/vdcbwab5.rhb05piuur.html
iichs.ir/vdcbwab5.rhb05piuur.html
نام شما
آدرس ايميل شما