سیدمرتضی حافظی

    چرایی و چگونگی پیوستن کارکنان نهادهایِ دولتی شبه‌مدرن به انقلاب اسلامی

    نقطه پایان حیات نظام سیاسی پهلوی

    اعتراض‌ها و تظاهرات خیابانی ‌به‌خصوص در ده روز منتهی به ۲۲ بهمن‌ماه 1357، بازتاب روند دیالکتیکی بود که در دو دهه 1340 و 1350 بر کشور حاکم شده بود، اما در این ده روز چه اتفاقی روی داد که باعث شد بختیار بی‌هیچ پشتوانه و نیرویِ حمایتگری قافیه را به مردم انقلابی ببازد و رژیم پهلوی به نقطه پایان خود برسد؟
    1398/11/28 15:08

    ترک‌خوردنِ افسانه شکست‌ناپذیریِ سیا

    چرا سیا نتوانست انقلاب اسلامی را پیش‌بینی کند؟

    سازمان سی‌آی‌اِی، یک سازمان اطلاعاتی است که حوزه فعالیت‌های آن خارج از مرزهای آمریکاست. مهم‌ترین فعالیتِ این سازمان در ایران در واقعه کودتای 28 مرداد بود. بعد از این کودتا درباره توانایی‌های سیا داستان‌پردازی‌های زیادی صورت گرفت و آمریکا با استفاده از فیلم‌های هالیوودی بر افسانه شکست‌ناپذیری نیروهای اطلاعاتی خود و نفوذِ آنها در همه‌جا دامن زد. بااین‌همه این سازمان که از مشروعیتِ در حال تزلزل نظامِ سیاسی پهلوی آگاه بود، نتوانست به پیش‌بینیِ عمقِ مخالفت‌های مردمی در سال‌های پایانی عمر رژیم بپردازد
    1398/11/16 11:04

    تناقض‌های کارتر در اجرای سیاست حقوق بشر؛

    وقتی که ستون سیاست خارجی کارتر لرزید

    از همان زمانی که کارتر کاندیدای ریاست‌جمهوری شد و پس از آن، در روزهای اولیه حکومتش، کشورهایی که وابسته و متحد آمریکا بودند و درعین‌حال سابقه‌ خوبی در زمینه حقوقِ بشر نداشتند، نگران شدند. شاه ایران نیز از این قاعده مستثنا نبود
    1398/11/6 19:13

    ایده‌هایِ استقلال‌طلبانه امام در پیام نُه‌ماده‌ای دی‌ماه 1357؛

    چرایی اهمیت کشاورزی در پیام نُه‌ماده‌ای امام

    در اواخر دی‌ماه 1357، درحالی‌که امام خمینی مردم را به پایمردی و تحملِ سختی‌ها تا رسیدن به پیروزیِ انقلاب دعوت می‌کردند، پیامی نُه‌ماده‌ای منتشر نمودند که در آن به کشاورزی توجه ویژه‌ای شده بود
    1398/10/25 12:03

    نگاهی به شورایِ انقلابِ اسلامی؛

    نهادی به‌جایِ همه نهادها

    با پایان یافتن تابستان 1357، بر همگان آشکار شده بود که دیگر نظامِ سیاسی پهلوی توانِ اداره امور داخلی را ندارد. در این فضا، امام خمینی و فعالانِ سیاسی از گروه‌های مختلف، به‌درستی نگرانِ آینده تحولاتِ سیاسی در ایران بودند و لازم بود به‌منظور مشخص‌شدنِ آینده سیاسی ایران و نوعِ نظامِ سیاسیِ مستقر در آن، تدبیری اتخاذ شود
    1398/10/23 08:00

    نگاهی به قیام 19 دی 1356؛

    چگونه «دیوار ترس» مردم انقلابی ایران فروریخت؟

    محمدرضا پهلوی با وجود اعتراض‌های پیگیر مردمی از آغاز سلطنتش تا یک سال پیش از سقوط، احساس تهدید نمی‌کرد و هیچ دلیلی برای «پیش‌بینی فاجعه‌بار» نمی‌دید، اما بعد از این واقعه «دیوار ترس» مردم انقلابی ایران فرو ریخت
    1398/10/19 15:51

    به مناسبت پیام امام پس از روی کارآمدن بختیار؛

    چرا امام خمینی با دولت بختیار مخالفت کرد؟

    در سال 1357 و در آخرین روزهای رژیم پهلوی، شاپور بختیار، یکی از رهبران باسابقه جبهه ملی، احساس کرد که می‌تواند در قالب اصلاحات و در چهارچوب قانون اساسیِ مشروطه، ایران را احیا کند. او در 15 دی‌ماه، پس از مذاکره با شاه مأمور تشکیل دولت شد، اما امام خمینی بنا به دلایلی به مخالفت با دولت او پرداخت
    1398/10/15 12:36

    بررسی سناریوهای آمریکا در یک‌ساله پایانی رژیم پهلوی؛

    صراحی‌هایی با بوی باخت

    10 دی ۱۳۵۶، کارتر، رئیس‌جمهوری آمریکا به ایران آمد. دقایقی از سال نو میلادی گذشته بود که گیلاس (صراحی)اش را به سلامتی شاه نوشید و سخنرانی معروفی انجام داد که در تاریخ سیاسی از آن با عنوان «سخنرانی جزیره ثبات» یاد می‌شود؛ بااین‌حال به قدرت رسیدن کارتر در آمریکا، با توجه به سناریوهایی که در قبال رژیم پهلوی در پیش گرفت، پایانِ ماهِ عسل روابط این رژیم با آمریکا بود
    1398/10/13 20:49

    بررسی وضعیت زندانیانِ سیاسی در دهه 1350ش؛

    در زندان‌های دهه 1350 چه گذشت؟

    پس از کودتای 28 مرداد، با گسترش سازمان‌های امنیتی و اطلاعاتی و افزایشِ شمار مخالفت‌ها با نظامِ پهلوی از یک‌سو، و دستگیریِ تعدادِ بیشتری از مخالفان توسط این دستگاه عریض و طویل از سوی دیگر، عبارت «زندانیِ سیاسی» وارد ادبیات سیاسی و حقوقیِ ایران شد. زندانیانی که نامِ سیاسی بر جبینشان حک شده بود در دهه 1350ش، فضای زندان‌ها را تغییر دادند
    1398/9/20 08:00

    بررسی چرایی اعتراض امام خمینی به لایحه انجمن‌هایِ ایالتی و ولایتی؛

    وقتی که مسیر مرجعیت در ایران تغییر کرد

    بهائیت به‌عنوان یک اقلیتِ مذهبی رشد و گسترش بی‌سابقه‌ای یافت. نفوذ اعضای این اقلیتِ مذهبی در ارکان قدرت و ساختار سیاسی، مرجعیتِ شیعه و به‌ویژه امام خمینی را در مسیر مخالفت با کلیت نظام سیاسی قرار داد، اما مسیر مرجعیت در ایران در یکی از بزنگاه‌های تاریخ معاصر ایران تغییر کرد
    1398/8/14 11:32

    چرا امام خمینی مخالف کاپیتولاسیون بود؟

    مبنای فقهی مخالفت با لایحه کاپیتولاسیون

    گسترش دامنه قواعد فقهی در زندگی سیاسی، اجتماعی مردم، ‌معبر تازه‌ای بود که با رهبری امام خمینی به انقلاب اسلامی منتهی شد. یکی از این قواعد فقهی در مخالفت با لایحه کاپیتولاسیون مطرح و با تبدیل‌شدن به شعار مخالفت با سلطه آمریکا بر ایران به یکی از نقاط عطف تاریخ ایران تبدیل شد
    1398/8/4 10:43
99

تماس با ما تماس با ما : 38-22604037(9821+) ارتباط با ماInfo@iichs.ir
کلیه حقوق این سایت متعلق به موسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران می باشد.
درج مطالب در سایت لزوماً به معنی تایید آن نیست.
استفاده از منابع این سایت با ذکر ماخذ مجاز است.