سیدمرتضی حافظی

    روابط پهلوی اول با مستشاران خارجی؛

    دو اپیزود در مواجهه رضاخان و میلسپو

    رضاخان، وزیر جنگ، در سودای ایجاد یک ارتش نوین و قدرتمند با مشکلات مالی فراوانی روبه‌رو بود؛ به همین دلیل وقتی دولت قوام‌السلطنه پیشنهاد اصلاح امور مالی به‌وسیله یک هیئت مستشاری آمریکایی را ارائه کرد، مخالفتی نکرد، اما همین اصلاحات، زمینه را برای افزایش قدرت رضاخان و تأسیس پادشاهی پهلوی فراهم نمود
    1399/10/13 11:40

    ورود رضاخان به عرصه قدرت با پشتیبانیِ مجلس؛

    چگونه مجلس شورایِ ملی خاستگاه قدرت‌گیری رضاخان شد؟

    رضا سوادکوهی، به‌عنوان یکی از فرماندهان بریگاد قزاق، بدون داشتن پیشینه خانوادگی، مذهبی، سیاسی و تاریخی برای به‌دست آوردن قدرت، ناگزیر به کرنش در برابر نهادهای مشروطیت بود، اما سوال این است که چگونه مجلس شورایِ ملی به خاستگاه قدرت‌گیری رضاخان تبدیل شد
    1399/10/10 09:11

    بررسی دو لایحه مهم دولت منوچهر اقبال؛

    فرجام دو لایحه مهمی که دولت اقبال به مجلس برد

    یکی از مهم‌ترین اقدامات کابینه منوچهر اقبال در آبان سال 1337 عبارت بود از: تقدیم دو لایحه به مجلس، لایحه مربوط به منع مداخله وزرا و نمایندگان مجلسین و کارمندان دولت در معاملات دولتی و کشوری و لایحه رسیدگی به دارایی وزرا و کارمندان دولت اعم از کشوری و لشکری و شهرداری‌ها و مؤسسات وابسته به آنها. با تصویب این دو لایحه در مجلس امید می‌رفت جلوی فساد و رشوه‌خواری‌های بی‌حساب در کشور گرفته شود، اما سرانجام دیگری برای این دو لایحه رقم خورد
    1399/9/27 08:00

    تقابل میرزا کوچک‌خان و رضاخان؛

    امکان‌های رهایی از وضعیت آنومیک پس از مشروطه

    در سال‌های پس از انقلاب مشروطه، روشنفکران و گروه‌های فکری در تلاش برای رهایی از وضعیت آنومیک ناشی از ضعف دولت مرکزی، پاسخ‌های مختلفی ارائه دادند که یکی از آنها، تشکیل یک جمهوری سوسیالیستی بود و دیگری ظهور یک دیکتاتور مصلح. چرا سرنوشت این دو پاسخ، تقابل و درنهایت ظهور دیکتاتور مستبد بود؟
    1399/9/24 08:00

    امنیتِ ملی و دشواره شکنندگیِ دولت پهلوی اول؛

    ناامنی ناشی از گسترش امنیت!

    سیاست‌هایِ دولت‌سازی رضاشاه از ابتدا در چنبره‌ای از پارادوکس‌هایِ اساسی گرفتار آمد. این پارادوکس، تداوم سنگ بنایِ کجی بود که در دوره مشروطیت بنیان نهاده شده بود
    1399/9/22 08:57

    فرهنگ و دشواره شکنندگی دولت پهلوی اول؛

    فرایند دولت‌سازی پهلوی اول در سطح فرهنگی

    کوشش‌های رضاشاه و اطرافیان وی بر ایجاد دولت مدرن متمرکز شده بود. یکی از کارویژه‌هایِ اصلی دولت مدرن هویت‌سازی در بین لایه‌هایِ اجتماعی و طبقات مختلف جامعه است، اما سیاست‌های رضاشاه در این زمینه از همان ابتدا در چنبره‌ای از پارادوکس‌های اساسی گرفتار آمد
    1399/9/19 08:00

    نگاهی به رویکرد فکری محمد نخشب؛

    اندیشه‌های یک سوسیالیست خداپرست

    نهضت خداپرستان سوسیالیست به رهبری محمد نخشب، ازجمله گرایش‌های چپ‌محوری بود که رهبریت حزب توده و تلقی گروه‌های مارکسیست از جامعه دینی ایران را به رسمیت نمی‌شناخت. محمد نخشب و همفکرانش با شکل دادن به این نهضت کوشیدند مکتب مبارزاتی نوینی را برای مقابله با رژیم پهلوی و برقراری برابری در جامعه پدید آورند
    1399/9/6 08:00

    نگاهی به زندگی فریده قطبی؛

    از کوخ‌نشینی تا کاخ‌نشینی

    با ازدواج محمدرضا با فرح دیبا، وضع این خانواده به کل تغییر کرد. از سراسر کشور هر چه «دیبا» بود با در دست داشتن شجره‌نامه دیبا برای دست یافتن به منافع مالی و مناصب بالا به کاخ مراجعه می‌کردند و از کوخ‌نشینی به کاخ‌نشینی رسیدند. یکی از این افراد که نیازی به شجره‌نامه نداشت فریده قطبی بود
    1399/8/30 10:00

    واکنش مردم به جشن‌های 2500ساله؛

    تبلیغی که ضد تبلیغ شد

    جشن‌های 2500ساله شاهنشاهی، عظیم‌ترین برنامه تبلیغی محمدرضا پهلوی برای نشان‌دادن شوکت و عظمت پادشاهی پهلوی بود. او کوشید از طریق برگزاری جشن‌های پرهزینه، از یک‌سو با پیوند سلطنت خود با شاهنشاهی باستانی ایران بر مشروعیت خود بیفزاید و از سوی دیگر به ناظران خارجی و سران حکومت‌های غربی اقتدار خود را نشان دهد، اما چه شد که این برنامه تبلیغی به ضد تبلیغ تبدیل شد؟
    1399/8/19 00:00

    دلایل عزل هویدا از نخست‌وزیری؛

    چرا هویدا برکنار شد؟

    هویدا سیزده سال نخست‌وزیر ماند. البته به‌خوبی می‌دانست چطور از بروز تنش با شاه خودداری کند، اما چه شد که در روزهای آغازین جنبش انقلابی در ایران، محمدرضا پهلوی او را برکنار کرد؟
    1399/8/3 09:46

    دست بردن متفاوت به سلاح در مسیری یکسان؛

    تفاوت مبارزه مسلحانه جریان چپ و اسلامی

    مبارزه مسلحانه یکی از شیوه‌هایِ مبارزاتی رایج در انقلاب‌های قرن بیستم به شمار می‌رفت که به‌عنوان راه‌حلِ پیروزی به رسمیت شناخته شده بود. در ایران نیز گروه‌هایِ چپ مارکسیستی و نیز برخی از گروه‌های اسلامی در مقاطعی دست به سلاح بردند. چه تفاوتی میان این دو گروه در مبارزه مسلحانه وجود داشت؟
    1399/7/16 12:09
100

تماس با ما تماس با ما : 38-22604037(9821+) ارتباط با ماInfo@iichs.ir
کلیه حقوق این سایت متعلق به موسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران می باشد.
درج مطالب در سایت لزوماً به معنی تایید آن نیست.
استفاده از منابع این سایت با ذکر ماخذ مجاز است.