یادداشت‌های یک روزنامه‌نگار تهیه و تنظیم: فرهاد قلی زاده

بالاترین منصب عالی‌مقام‌ترین افسر ارتش دوره رضاخان!

«سپهبد امیراحمدی،‌ رئیس اداره اصلاح نژاد»

سپهبد امیراحمدی همان «احمدآقاخان» بود که در طلوع رضاشاه از خود بروز و ظهوری داشت، یعنی وقتی رضاشاه در مقام نخست‌وزیری با مجلس اختلاف به هم زد و تهران را به قصد بوم‌هن ترک گفت یکی از اولتیماتوم‌دهندگان به مجلس که به تهران می‌آیم و چنین و چنان می‌کنم،‌ شخص او بود که فرمانده قشون لرستان بود و قبلاً هم عده‌ای از لرها را که سران آنها بودند به دار زده بود و رعب و وحشتی داشت. رضاشاه نیز از او ملاحظه داشت...
1397/10/16 18:00

پشت پرده بلوای نان در 17 آذر 1321!

این نقشه بلوای 17 آذر 1321 به نحوی که چیده شده بود عملی گردید. آن روز صبح مصادف با روز تشکیل جلسه علنی مجلس بود. من هیچ از این توطئه خبردار نبودم. به همین جهت خودم در کاخ بهارستان بودم که اخباری به دست آورم،‌ زیرا آن روزها روزنامه داد را عصرها منتشر می‌کردم و به مجلس شورا هم خودم گاه‌گاهی می‌رفتم [تا] اخبار پشت پرده را از ملاقات‌های با وکلا به‌طور خصوصی به‌دست آورم. من در اتاق اکباتانی،‌ رئیس بازرسی مجلس نشسته بودم که صدای هیاهو شنیدم...
1397/10/13 18:00

حربه‌های شاه و دربار برای سقوط قوام‌السلطنه از مقام نخست‌وزیری!

برای ضربت وارد آوردن به قوام‌السلطنه می‌بایستی از حربه‌ای کاری استفاده شود که دو اثر بزرگ داشته باشد. یکی اینکه روس و انگلیس و آمریکا ببینند برخلاف آنچه که می‌اندیشیدند و انتظار داشتند قوام‌السلطنه نه تنها قوی نیست و نمی‌تواند امنیتی را بگستراند بلکه موجب اغتشاش و بلوا گردیده دوام حکومت او نظم عادی فعلی را هم از بین برده زمینه کشور را برای آرامش پل پیروزی و اجرای برنامه‌های کمک به شوروی در ارسال مهمات جنگی و خواربار سست می‌نماید و ممکن است جاسوسان آلمانی با هم‌دستی ملیون ایران به کارهای خطرناک ضد متفقین پردازند...
1397/10/10 18:00

بیم شاه و دربار از زمام‌داری قوام‌السلطنه!

نتیجه فعالیت‌های طرف‌داران قوام‌السلطنه به اینجا کشید که در اواسط سال 1321 کابینه سهیلی ساقط شد و تمایل مجلس سیزدهم به زمام‌داری قوام‌السلطنه ابراز گردید...
1397/10/5 18:00

خیز محمدرضا برای تصاحب قدرت و نقش‌آفرینی اطلاعاتی‌ها!

...محمدرضاشاه از همان ابتدای سلطنت مراقب کار خود و تهیه مقدمات برای یافتن قدرت پدری خویش بود که در نقشه‌‌های سیاسی از همان سال اول ابتدا از پشت پرده وارد شد و سپس از پشت پرده و قدرت ارتش و پخش پول...
1397/10/1 18:00

مصباح‌زاده و اخذ امتیاز روزنامه کیهان!

دکتر مصباح‌زاده،‌ مدیر روزنامه فعلی کیهان (که آن روزها عضو عادی دادگاه استیناف تهران بود و حتی اثر قضایی در محاکمه نداشت زیرا رأی را دیگری می‌نوشت و او امضا می‌نمود و) هوش استفاده‌جوئی‌اش زیاد بود. او فرزند یکی از عمال قوام‌الملک بود (که پدرشوهر والاحضرت اشرف بود) و توانسته بود از این جهت با دربار ارتباطی یافته و داوطلبی‌اش را در این کار اعلام دارد در حالی که خودش نه قلم داشت و نه از کار روزنامه‌نویسی با اطلاع بود و نه امتیاز روزنامه‌ای در اختیار داشت. ولی عبدالرحمان فرامرزی را که فقط قلم داشت و اطلاع عادی از کار روزنامه‌نویسی،‌ با او به مناسبت فارس بودن آشنا بود...
1397/9/28 16:12

تشکیل حزب توده و همکاری عوامل روس و انگلیس در آن

... با آن عفو عمومی محکومین سیاسی و تبرئه عده‌ای از افراد مؤثر از کارمندان عالی‌رتبه دولتی نفس تازه‌ای آنها کشیدند و به فعالیت سیاسی در صحنه سیاست ایران پرداختند. از جمله اینکه محکومین عفو شده سیاسی دنبال تشکیل حزب و تأسیس روزنامه افتادند و در رأس این دسته ایرج اسکندری از محکومین 53 نفری قرار داشت که چون خواهرزاده مرحوم سلیمان میرزا اسکندری بود که قبل از رضاشاه لیدر آزادی‌خواهان و افکار چپ در ایران بود...
1397/9/25 18:00

ترفند رضاشاه برای حذف سلیمان‌میرزا و حزب اجتماعیون از صحنه سیاست ایران!

...مرحوم سلیمان‌میرزا اسکندری ... قبل از رضاشاه لیدر آزادی‌خواهان و افکار چپ در ایران بود و رضاشاه برای اینکه او را شکست دهد با ابراز تمایل به جمهوری‌خواهی او را و بالنتیجه سیاست شوروی را به سوی خود جلب نموده وزیر معارف کابینه خود کرد و سپس با تظاهری از قیام مردم تهران فکر جمهوریت در نطفه خشک شد و موضوع خلع قاجاریه و سلطنت رضاشاه به میان آمد و سلیمان‌میرزا و دسته قوی حزب اجتماعیون او که اثر خاصی در سیاست ایران داشت از صحنه سیاسی طرد گردید.
1397/9/23 18:00

دیوان کیفری رضاشاه

... در دوره رضاشاه یکی از چاله‌های بزرگ مظهر قدرت او نیز دیوان کیفر بود که با پرونده‌های خاصی از طرف شهربانی و یا هیئت بازرسی مخصوص تشکیل می‌شد،‌ در دیوان کیفر مطرح می‌گردید و احکام محکومیت آن [عده از] کارمندان دولت که مورد نظر خاص بود صادر می‌شد و دفاع وکیل چندان مورد توجه قرار نمی‌گرفت و در بین محکومین مزبور اشخاص مؤثر و متنفذی،‌ مثل مرحوم عمادالسلطنه فاطمی بودند که خود قبل از رضاشاه کابینه‌ساز و وزیرتراش بود و در دوره رضاشاه نیز وزیر بود منتها اواخر کارش استاندار گیلان بود که مورد غضب رضاشاه چون قرار گرفت پرونده‌ای دیوان کیفری پیدا کرد که به زندان و محکومیت منجر شد.
1397/9/21 18:00

علی سهیلی و نقش قدرتهای بزرگ در تعیین کابینه‌ها!

آن روزها رجالی روی کار می‌آمدند که بتوانند با روس و انگلیس همکاری کرده باشند. مرحوم علی سهیلی از اعضای وزارت خارجه ایران در دوره سلطنت رضاشاه بود که قدری ترقی نموده آخرین پست او استانداری کرمان بود و مرحوم فروغی او را که زبان روسی می‌دانست به وزارت خارجه کابینه خود دعوت نموده بود و چون در آن چند ماه در رابطه خود با روس و انلیس از خود لیاقت به خرج داد مورد توجه قرار گرفت، خصوصاً اینکه اهل بند و بست نیز بوده در مجلس شورای ملی دوره سیزدهم نیز برای خود دوستانی یافته بود که زمینه «رأی تمایل» را برایش فراهم ساخته بودند...
1397/9/19 18:00

یکی از حربه‌های بُرِّنده دوره رضاشاه!

چنان‌که قبلاً‌ شرح دادم [شاه] به وسیله ادیب‌السلطنه سرداری کفیل شهربانی کل کشور به من پیغام داده بود هر قدر پول و مقام می‌خواهم به من داده خواهد شد که نسبت به انتشار عقایدم خودداری کنم. وقتی که دید این عامل در من مؤثّر نیست از یک اشتباه در انتشار مقاله «الواح تخت جمشید» استفاده کرد مرا مرعوب نماید...
1397/9/17 18:00

دست سخاوت محمدرضا و بسط نفوذ سلطنت پهلوی؟!

این نکته قابل توجه می‌باشد که مقارن با همین روزها بود که دست سخاوت شاه همه جا گشاده شده بود. با بذل و بخشش علنی از 65 میلیون تومان پول نقدی که ظاهراً از رضاشاه به او انتقال یافته بود و به عنوان عمران و آبادی شهرستان‌ها به اشخاص می‌داد که آن پروژه‌ها را اجرا نماید. در حالی که مقصود از این امر اولاً یک نوع تبلیغات حسابی به نفع خانواده سلطنت در میان مردم بود. ثانیاً  با دادن این پول‌ها به اشخاص،‌‌ که خود را مسئول اجرای پروژه‌ها می‌کردند یک نوع کمک و بخشش هم عملاً‌ به آنها می‌شد که موجبات جلب رضایت فراهم می‌گردید...
1397/9/15 18:00
87