قرارداد 1919

زهرا عباسی

 

این قرارداد در 11 ذیقعده 1337ه.ق (9 اوت 1919) با دولت بریتانیا و به همدستی وثوق‌الدوله نخست‌وزیر وقت منعقد شد. در سال 1919 دولت ایران هیئتی حامل خواسته‌های ایران (از جمله لغو قرارداد 1907، الغای کاپیتولاسیون و امتیازات خارجی به طور کلی، و غیره) را به کنفرانس صلح پاریس اعزام داشت، ولی انگلستان مشکلاتی در راه پذیرفته شدن نمایندگان ایران به کنفرانس صلح فراهم کرد، و قرارداد معروف به قرارداد 1919 را با دولت ایران منعقد کرد که به موجب آن کلیه تشکیلات نطامی و مالی ایران تحت نظارت انگلستان قرار می‌گرفت. پس از امضای این قرارداد بین وثوق‌الدوله و سرپرسی کاکس وزیرمختار انگلیس که خبر آن محرمانه نگاهداشته شده بود، انگلستان منتظر تصویب قرارداد از طرف مجلس ایران نشده ، یک هیئت نظامی به ریاست ژنرال دیکسون و یک هیئت مالی به سرپرستی آرمیتاژ اسمیت برای تشکیل سازمان جدید ارتش و اداره امور مالیه اعزام کردند، و مبلغ دو میلیون لیره به عنوان قرض با ربح صدی هفت برای اجرای برنامه‌های خود در اختیار دولت ایران گذاشتند، اما جامعه ملل این قرارداد خائنانه را که موجب می‌شد ایران تحت‌الحمایه انگلستان شود به رسمیت نشناخت. چرا که این قرارداد ایران را عملاَ به صورت تحت‌الحمایه انگلستان در می‌آورد. در ایران آزادیخواهان بر ضد آن قیام کردند، فرانسه و آمریکا هم انگلستان را به جهت تحمیل کردن چنین قراردادی به ایران مورد اعتراض قرار دادند.

 

وثوق‌الدوله عاقد قرارداد مخالفین را حبس کرد جراید را توقیف و احمد شاه قاجار را به اروپا روانه کرد، و به اجرای مواد قرارداد پرداخت. اما سرانجام مجبور به کناره‌گیری شد و دولت میرزاحسن‌خان مشیرالدوله که بر سر کار آمد آن را موقوف‌الاجرا گذاشت و با کودتای سوم اسفند از میان رفت.

 

تاریخ : 1393/12/27 12:12
  • قرارداد 1919

    قرارداد 1919

    قرارداد بین دولت انگلستان و ایران که طبق آن مالیه و قشون ایران زیر نظر معلمین و فرماندهان انگلیس قرار گرفت، قشون متحدالشکل، ژاندارم و قزاق به یک صورت در خواهد آمد، تأسیس خطوط راه‌آهن، پرداخت 2 میلیون لیره وام از طرف دولت انگلیس به ایران (صفحه 1)
    شماره آرشیو عکس: 30-36-3-114ف

  • قرارداد 1919

    قرارداد 1919

    قرارداد بین دولت انگلستان و ایران که طبق آن مالیه و قشون ایران زیر نظر معلمین و فرماندهان انگلیس قرار گرفت، قشون متحدالشکل، ژاندارم و قزاق به یک صورت در خواهد آمد، تأسیس خطوط راه‌آهن، پرداخت 2 میلیون لیره وام از طرف دولت انگلیس به ایران (صفحه 2)
    شماره آرشیو عکس: 31-36-3-114ف

  • قرارداد 1919

    قرارداد 1919

    قرارداد بین دولت انگلستان و ایران که طبق آن مالیه و قشون ایران زیر نظر معلمین و فرماندهان انگلیس قرار گرفت، قشون متحدالشکل، ژاندارم و قزاق به یک صورت در خواهد آمد، تأسیس خطوط راه‌آهن، پرداخت 2 میلیون لیره وام از طرف دولت انگلیس به ایران (صفحه 3)
    شماره آرشیو عکس: 32-36-3-114ف

  • قرارداد 1919

    قرارداد 1919

    رونوشت نامه ضمیمه قرارداد 1919 (صفحه 1)
    شماره آرشیو عکس: 36-36-3-114ف

  • قرارداد 1919

    قرارداد 1919

    رونوشت نامه ضمیمه قرارداد 1919 (صفحه 2)
    شماره آرشیو عکس: 37-36-3-114ف

  • قرارداد 1919

    قرارداد 1919

    قرارداد استقراض 2 میلیون لیره توسط دولت ایران از انگلستان (صفحه 1)
    شماره آرشیو عکس: 28-36-3-114ف

  • قرارداد 1919

    قرارداد 1919

    قرارداد استقراض 2 میلیون لیره توسط دولت ایران از انگلستان (صفحه 2)
    شماره آرشیو عکس: 29-36-3-114ف

  • قرارداد 1919

    قرارداد 1919

    ترجمه نامه سرپرسی کاکس وزیرمختار انگلستان به وثوق‌الدوله رئیس‌الوزراء درباره ناتوانی تأدیه وجوه استقراض به خزانه‌داری ایران و بریگاد قزاقخانه تا قبل از ورود مستشاران مالی به ایران
    شماره آرشیو عکس: 35-36-3-114ف

  • قرارداد 1919

    قرارداد 1919

    نامه سر پرسی کاکس به وثوق‌الدوله در خصوص ارسال مخارج نگهداری قشون انگلیس در ایران در قبال عدم دریافت خسارت توسط دولت ایران، عدم ارتباط این قرارداد به دعاوی افراد و موسسات خصوصی (صفحه 1)
    شماره آرشیو عکس: 38-36-3-114ف

  • قرارداد 1919

    قرارداد 1919

    نامه سر پرسی کاکس به وثوق‌الدوله در خصوص ارسال مخارج نگهداری قشون انگلیس در ایران در قبال عدم دریافت خسارت توسط دولت ایران، عدم ارتباط این قرارداد به دعاوی افراد و موسسات خصوصی (صفحه 2)
    شماره آرشیو عکس: 39-36-3-114ف

  • قرارداد 1919

    قرارداد 1919

    نامه جوابیه وثوق‌الدوله به سر پرسی کاکس مبنی بر اعلام موافقت دولت ایران با نظر دولت انگلستان درباره مخارج قشون مذکور
    شماره آرشیو عکس: 40-36-3-114ف

  • قرارداد 1919

    قرارداد 1919

    نامه وثوق‌الدوله به سر پرسی کاکس وزیرمختار انگلستان مبنی بر بی مورد دانستن مطالبه شهریه و یکصدهزار تومان به وزارت مالیه انگلستان بابت وجوه استقراضی با توجه به مشکلات مالی ایران به شرط پرداخت وجوه مزبور بعد از ورود مستشاران مالی به ایران بر طبق قرارداد استقراض (صفحه 1)
    شماره آرشیو عکس: 33-36-3-114 ف

  • قرارداد 1919

    قرارداد 1919

    نامه وثوق‌الدوله به سر پرسی کاکس وزیرمختار انگلستان مبنی بر بی مورد دانستن مطالبه شهریه و یکصدهزار تومان به وزارت مالیه انگلستان بابت وجوه استقراضی با توجه به مشکلات مالی ایران به شرط پرداخت وجوه مزبور بعد از ورود مستشاران مالی به ایران بر طبق قرارداد استقراض (صفحه 2)
    شماره آرشیو عکس: 34-36-3-114 ف

  • قرارداد 1919

    قرارداد 1919

    اعلامیه جامعه ملیون اسلامی در مورد مخالفت شدید با انعقاد قرارداد 1919 بین ایران و انگلستان و درخواست لغو هر چه سریعتر آن به دنبال برقراری حکومت نظامی در تهران از سوی وثوق‌الدوله به رئیس‌الوزراء [36558- ن] اعلامیه جامعه ملیون اسلامی در مورد مخالفت شدید با انعقاد قرارداد 1919 بین ایران و انگلستان و درخواست لغو هر چه سریعتر آن به دنبال برقراری حکومت نظامی در تهران از سوی وثوق‌الدوله به رئیس‌الوزراء
    شماره آرشیو عکس: 36558- ن

  • قرارداد 1919

    قرارداد 1919

    نامه حاج ‌میرزا حسن‌خان به وثوق‌الدوله رئیس‌الوزراء در خصوص عرض تبریک به مناسبت انعقاد عهدنامه میان دولت ایران و انگیس (صفحه 1)
    شماره آرشیو عکس42954- ن

  • قرارداد 1919

    قرارداد 1919

    نامه حاج ‌میرزا حسن‌خان به وثوق‌الدوله رئیس‌الوزراء در خصوص عرض تبریک به مناسبت انعقاد عهدنامه میان دولت ایران و انگیس (صفحه ۲)
    شماره آرشیو عکس: 54295- ن

  • قرارداد 1919

    قرارداد 1919

    فرمان جرج پنجم: اعطای نشان «پاکی» انگلستان به حسن وثوق‌الدوله نخست‌وزیر ایران
    شماره آرشیو عکس: 3-322-112 و

  • قرارداد 1919

    قرارداد 1919

    نامه نورمن به رئیس‌الوزراء مبنی بر اشاره به پرداخت 400 هزار تومان به وثوق‌الدوله، صارم‌الدوله و نصرت‌الدوله، اشاره به اوضاع آشفته ایران به دنبال انتشار چنین خبری و درخواست سکوت جهت کمک به مقامات مذکور
    شماره آرشیو عکس: 41358 ن

  • قرارداد 1919

    قرارداد 1919

    نامه حاج ‌حسین ‌امین‌الضرب به رئیس‌الوزراء مبنی بر لزوم مذاکره با دولت انگلستان جهت لغو قرارداد 1919 به دلیل وجود تهاجمات داخلی و خارجی و تنفر و انزجار عمومی از قرارداد مذکور
    شماره آرشیو عکس: 4546 ن

  • قرارداد 1919

    قرارداد 1919

    تلگراف سفارت لندن در مورد اظهارات معاون وزارت امور خارجه راجع به امکان لغو قرارداد 1919توسط ایران به دلیل عدم ارائه پیشنهاد دولت با مطرح نمودن آن در مجلس
    شماره آرشیو عکس: 4556 ن

  • قرارداد 1919

    قرارداد 1919

    تلگراف رمز اکبر میرزا صارم‌الدوله به ریاست وزراء مبنی بر وصول 400 هزار تومان از دولت انگلیس بابت عقد قرارداد 1919، پرداخت نیمی از ان به وثوق‌الدوله و مابقی بین خود و نصرت‌الدوله (صفحه 1)
    شماره آرشیو عکس: 43954 ن

  • قرارداد 1919

    قرارداد 1919

    تلگراف رمز اکبرمیرزا صارم‌الدوله به ریاست وزراء مبنی بر وصول 400 هزار تومان از دولت انگلیس بابت عقد قرارداد 1919، پرداخت نیمی از ان به وثوق‌الدوله و مابقی بین خود و نصرت‌الدوله (صفحه 2)
    شماره آرشیو عکس: 43955 ن

  • قرارداد 1919

    قرارداد 1919

    تلگراف رمز اکبرمیرزا صارم‌الدوله به ریاست وزراء مبنی بر وصول 400 هزار تومان از دولت انگلیس بابت عقد قرارداد 1919، پرداخت نیمی از ان به وثوق‌الدوله و مابقی بین خود و نصرت‌الدوله (صفحه 3)
    شماره آرشیو عکس: 43956 ن

  • قرارداد 1919

    قرارداد 1919

    اعلامیه سید ضیاالدین طباطبایی رئیس‌الوزراء راجع به لغو قرارداد ایران و انگلیس در زمان وثوق‌الدوله، ضمن بیان مطالبی از سیاست داخلی و خارجی دولت (صفحه 1)
    شماره آرشیو عکس: 36048 ن

  • قرارداد 1919

    قرارداد 1919

    اعلامیه سید ضیاالدین طباطبایی رئیس‌الوزراء راجع به لغو قرارداد ایران و انگلیس در زمان وثوق‌الدوله، ضمن بیان مطالبی از سیاست داخلی و خارجی دولت (صفحه 2)
    شماره آرشیو عکس: 36048 ن

  • قرارداد 1919

    قرارداد 1919

    تلگراف سید ضیاالدین طباطبایی به ناصرالملک مبنی بر تشریح اوضاع مملکت، ضرورت لغو قرارداد 1919 و تقاضای مذاکره با لرد کرزن، دادن اطمینان به وی مبنی بر تداوم روابط فی مابین ایران و انگلیس علی‌رغم فسخ قرارداد مزبور
    شماره آرشیو عکس: 1250 ق

مطالب مرتبط
اهداف قرارداد 1919
تله انگلیـسی!
مشاهده مطلب
نظر شما
  • 0
  • 0
  • 0
  •  
  •  

تماس با ما تماس با ما : 38-22604037(9821+) ارتباط با ماInfo@iichs.ir
کلیه حقوق این سایت متعلق به موسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران می باشد.
درج مطالب در سایت لزوماً به معنی تایید آن نیست.
استفاده از منابع این سایت با ذکر ماخذ مجاز است.