کودتای 28 مرداد 1332

زهرا عباسی

 

دولت دکتر مصدق، در دوره دوم حکومت سیزده ماهه‌اش از سی تیر 1331 با انواع توطئه‌ها، تشنجات و درگیریهای خیابانی مواجه بود. وقوع کودتای 28 مرداد، به عمر حکومت ملی مصدق پایان داد و سوای زیان مالی و اقتصادی، خسران دموکراسی و لطمه‌ای که در نتیجه کودتا به فرایند جامعه مدنی ایران وارد آمد، برای 25 سال استبداد و خفقان را بر فضای کشور مستولی نمود.

 

از جمله وقایع مهم این دوره عبارتند از: قطع روابط سیاسی ایران و انگلیس، بروز اختلاف بین دکتر مصدق و آیت‌الله کاشانی و بعضی از اعضای با نفوذ جبهه ملی در مورد لایحه تمدید اختیارات مصدق، لغو تصمیم مسافرت شاه به خارج و قتل سرتیپ افشارطوس.

 

کرمیت روزولت مسئول اجرای طرح کودتا و سرنگونی دولت دکتر مصدق شد. به دنبال تأیید رفراندوم انحلال مجلس هفدهم که مصدق آن را به رأی مردم گذارده بود، سرهنگ نصیری که از جانب نخست‌وزیر منصوب شاه ــ زاهدی ــ جهت ابلاغ حکم عزل مصدق رفته بود با افراد و تجهیزاتشان توقیف شد و شاه از ترس با ثریا عازم بغداد شد که موج تظاهرات و شادی مردم را در روزهای 26 و 27 مرداد در پی داشت، اما در روز 28 مرداد ورق برگشت و خانه رهبر ملی تخریب و غارت و خود وی محاکمه و به سه سال حبس محکوم شد و تا پایان عمر در قریه احمدآباد در تبعید بود و همانجا درگذشت.

 

تاریخ : 1393/11/26 12:05
  • کودتای 28 مرداد 1332

    کودتای 28 مرداد 1332

    خلاصه اخبار خبرگزاریهای خارجی در مورد اظهارات جرج میدلتون کاردار سفارت انگلیس در ایران در مورد تصمیم مصدق به قطع روابط دیپلماتیک ایران با انگلیس و تخلیه سفارت انگلیس در ظرف دو هفته
    شماره آرشیو عکس: 27-118-5

  • کودتای 28 مرداد 1332

    کودتای 28 مرداد 1332

    خلاصه اخبار خبرگزاری آسوشیتدپرس در مورد اقدام محمد حاجب دولو کاردار سفارت ایران در لندن به مطلع نمودن دولت انگلیس از تصمیم دولت ایران دائر بر قطع رابطه با آن کشور
    شماره آرشیو عکس: 8-293-5

  • کودتای 28 مرداد 1332

    کودتای 28 مرداد 1332

    تلگراف سید مرتضی پسندیده (از خمین) به دکتر مصدق نخست‌وزیر دائر بر اعلام تعطیل عمومی در خمین به پشتیبانی از دولت وی و تحصن در تلگرافخانه تا زمان صدور رأی اعتماد به دولت نامبرده
    شماره آرشیو عکس: 543-19-5

  • کودتای 28 مرداد 1332

    کودتای 28 مرداد 1332

    خلاصه اخبار خارجه از پرس تراست لندن درخصوص تصمیم نمایندگان به تحصن در مجلس تا اتخاذ تصمیم نهایی درباره لایحه مربوط به تمدید اختیارات مورد درخواست نخست‌وزیر
    شماره آرشیو عکس: 72-208-5

  • کودتای 28 مرداد 1332

    کودتای 28 مرداد 1332

    خلاصه اخبار خارجه از یونایتدپرس لندن درخصوص لایحه تمدید یک سال اختیارات نخست‌وزیر و استعفای مصدق درصورت عدم تمدید لایحه
    شماره آرشیو عکس: 71-208-5

  • کودتای 28 مرداد 1332

    کودتای 28 مرداد 1332

    خلاصه اخبار خارجه از پرس تراست لندن درخصوص مخالفت آیت‌الله کاشانی با تقاضای دکتر مصدق نخست‌وزیر و خلاف قانون دانستن تمدید لایحه اختیارات دولت
    شماره آرشیو عکس: 78-208-5

  • کودتای 28 مرداد 1332

    کودتای 28 مرداد 1332

    نامه آیت‌الله ابوالقاسم کاشانی به محمدرضا شاه مشعر بر درخواست تجدیدنظر در مسافرت خود با توجه به وضعیت نامناسب سیاسی کشور
    شماره آرشیو عکس: 9-37-144م

  • کودتای 28 مرداد 1332

    کودتای 28 مرداد 1332

    یادداشت حسین علاء وزیر دربار درخصوص خروج محمدرضا پهلوی به خارج کشور در 9 اسفند و اقدامات خود مشعر بر: 1. سعی در مکتوم ماندن خبر این سفر 2. پاسخ مبهم به سران سفیر امریکا در مورد خبر مسافرت شاه 3. تعجب شاه از اجتماع مردم در مقابل کاخ اختصاصی وی 4. نفوذ عناصر ماجراجو در میان جمعیت اجتماع‌کننده 5. اقدام حمیدرضا پهلوی به تشویق مردم در حفظ و حراست از منزل دکتر مصدق 6. بی نتیجه ماندن اقدامات علاء در نزدیک کردن مواضع دربار و نخست‌وزیر با یکدیگر 7. اقدام مصدق به تحقیر و تضعیف سلطنت بعد از این جریان (صفحه 1)
    شماره آرشیو عکس: 13- 32-7533ع

  • کودتای 28 مرداد 1332

    کودتای 28 مرداد 1332

    یادداشت حسین علاء وزیر دربار درخصوص خروج محمدرضا پهلوی به خارج کشور در 9 اسفند و اقدامات خود مشعر بر: 1. سعی در مکتوم ماندن خبر این سفر 2. پاسخ مبهم به سران سفیر امریکا در مورد خبر مسافرت شاه 3. تعجب شاه از اجتماع مردم در مقابل کاخ اختصاصی وی 4. نفوذ عناصر ماجراجو در میان جمعیت اجتماع‌کننده 5. اقدام حمیدرضا پهلوی به تشویق مردم در حفظ و حراست از منزل دکتر مصدق 6. بی نتیجه ماندن اقدامات علاء در نزدیک کردن مواضع دربار و نخست‌وزیر با یکدیگر 7. اقدام مصدق به تحقیر و تضعیف سلطنت بعد از این جریان (صفحه 2)
    شماره آرشیو عکس: 14- 32-7533ع

  • کودتای 28 مرداد 1332

    کودتای 28 مرداد 1332

    یادداشت حسین علاء وزیر دربار درخصوص خروج محمدرضا پهلوی به خارج کشور در 9 اسفند و اقدامات خود مشعر بر: 1. سعی در مکتوم ماندن خبر این سفر 2. پاسخ مبهم به سران سفیر امریکا در مورد خبر مسافرت شاه 3. تعجب شاه از اجتماع مردم در مقابل کاخ اختصاصی وی 4. نفوذ عناصر ماجراجو در میان جمعیت اجتماع‌کننده 5. اقدام حمیدرضا پهلوی به تشویق مردم در حفظ و حراست از منزل دکتر مصدق 6. بی نتیجه ماندن اقدامات علاء در نزدیک کردن مواضع دربار و نخست‌وزیر با یکدیگر 7. اقدام مصدق به تحقیر و تضعیف سلطنت بعد از این جریان (صفحه 3)

  • کودتای 28 مرداد 1332

    کودتای 28 مرداد 1332

    یادداشت حسین علاء وزیر دربار درخصوص خروج محمدرضا پهلوی به خارج کشور در 9 اسفند و اقدامات خود مشعر بر: 1. سعی در مکتوم ماندن خبر این سفر 2. پاسخ مبهم به سران سفیر امریکا در مورد خبر مسافرت شاه 3. تعجب شاه از اجتماع مردم در مقابل کاخ اختصاصی وی 4. نفوذ عناصر ماجراجو در میان جمعیت اجتماع‌کننده 5. اقدام حمیدرضا پهلوی به تشویق مردم در حفظ و حراست از منزل دکتر مصدق 6. بی نتیجه ماندن اقدامات علاء در نزدیک کردن مواضع دربار و نخست‌وزیر با یکدیگر 7. اقدام مصدق به تحقیر و تضعیف سلطنت بعد از این جریان (صفحه 4)

  • کودتای 28 مرداد 1332

    کودتای 28 مرداد 1332

    نامه سیدابوالقاسم کاشانی رئیس مجلس به محمد مصدق نخست‌وزیر مبنی بر درخواست صدور دستور و موظف نمودن مأمورین انتظامی به جلوگیری از تجمع افراد و دستجات در محوطه مقابل مجلس و میدان بهارستان به جهت ایجاد تشنج و توهین به نمایندگان مجلس
    شماره آرشیو عکس: 91-31-144م

  • کودتای 28 مرداد 1332

    کودتای 28 مرداد 1332

    فرمان محمدرضا شاه: انتصاب فضل‌الله زاهدی به سمت نخست‌وزیری
    شماره آرشیو عکس: 31-181-288م

  • کودتای 28 مرداد 1332

    کودتای 28 مرداد 1332

    متن خبر عزیمت محمدرضا پهلوی و ثریا اسفندیاری از رامسر به بغداد
    شماره آرشیو عکس: 20-32-113آ

  • کودتای 28 مرداد 1332

    کودتای 28 مرداد 1332

    نامه اعضای انجمن روزنامه‌نگاران اصفهان به نخست‌وزیر مبنی بر اعلام انزجار خود از مسببین کودتای شب 25 مرداد و درخواست محاکمه و اعدام فوری آنها
    شماره آرشیو عکس: 3-324-6133الف

  • کودتای 28 مرداد 1332

    کودتای 28 مرداد 1332

    رونوشت تلگراف تبریک سرتیپ خاتمی به محمد مصدق نخست‌وزیر به مناسبت شکست کودتای 25 مرداد
    شماره آرشیو عکس: 2-324-793ع

  • کودتای 28 مرداد 1332

    کودتای 28 مرداد 1332

    رونوشت تلگراف احمد نخجوان به محمد مصدق نخست‌وزیر در ابراز تنفر از توطئه خائنانه و کودتای 25 مرداد
    شماره آرشیو عکس: 1-324-794ع

  • کودتای 28 مرداد 1332

    کودتای 28 مرداد 1332

    نامه آیت‌الله کاشانی به دکتر مصدق درخصوص احتمال وقوع کودتا
    شماره آرشیو عکس: 39-185-288م

  • کودتای 28 مرداد 1332

    کودتای 28 مرداد 1332

    نامه سرلشکر فضل‌الله زاهدی نخست‌وزیر به گارد سلطنتی مبنی بر لزوم اعزام دو گروهان از قسمت مستقل گارد به فرمانداری نظامی جهت تقویت نیروی انتظامی شهر
    شماره آرشیو عکس: 11-325-114ز

مشاهده مطلب
نظر شما
  • 0
  • 0
  • 0
  •  
  •  

تماس با ما تماس با ما : 38-22604037(9821+) ارتباط با ماInfo@iichs.ir
کلیه حقوق این سایت متعلق به موسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران می باشد.
درج مطالب در سایت لزوماً به معنی تایید آن نیست.
استفاده از منابع این سایت با ذکر ماخذ مجاز است.