30 تیرماه 1340

30 تیرماه 1340

تظاهرات سی تیر به روایت مطبوعات حکومتی/تلاش ارسنجانی برای تخریب قیام سی تیر؛ همه کاره این تظاهرات حزب توده بود!/سفیر ایران در شوروی به تهران احضار شد/750 میلیون ریال زیان عوارض نوشابه های غیرالکلی/تغییر سفیر ایران در آلمان/خبری درباره حضور 6 هزار مستشار آمریکا در ایران/پایان اعتصاب دانشجویان ایرانی در خارج

تظاهرات سی تیر به روایت مطبوعات حکومتی

روزنامه اطلاعات در گزارشی نوشت: با وجود هشدار دولت مبنی بر ممنوعیت هر گونه تظاهرات و سرکوب آن این احتمال وجود داشت که علاقه‌مندان به برگزاری تظاهرات در روز سی تیر از شب جمعه دست به کار خود بزنند؛ همچنان که غروب روز پنجشنبه چند تن از اعضای شورای مرکزی جبهه ملی به وسیله اتومبیل های سواری خود به ابن بابویه رفتند تا عملی کردن به اعلامیه های جبهه ملی مبنی بر شرکت در  تظاهرات سی تیر را آغاز کنند.

 

طبق اطلاعی که شب جمعه به خبرنگار ما رسید، ماموران انتظامی همان موقع مطلع شده و برای اجرای دستور شهربانی کل مبنی بر ممنوعیت هر گونه تظاهر در سی تیر اقدام به بازداشت افراد مزبور کردند. بنا به گزارشات، آقایان مهندس حق شناس، مهندس زیرک زاده، مهندس حسیبی، دکتر سنجابی و دکتر صدیقی، که هنوز در ابن بابویه بوده اند، در همانجا بازداشت می شوند و آقایان سعید فاطمی و دکتر شاپور بختیار در خانه های خود و در کلوب مرکزی جبهه ملی پس از بازگشت از ابن بابویه بازداشت می شوند.

 

در اعلامیه های جبهه ملی که هفته گذشته در زمینه دعوت مردم برای شرکت در میتینگ صادر شده بود، وقت میتینگ از ساعت 5 بعدازظهر جمعه تعیین شده بود اما از ساعت دو بعدازظهر قوای انتظامی ماموران شهربانی کلیه خیابان های منتهی به میدان جلالیه را زیر نظر گرفته بودند تا از ازدحام و اجتماع در آن محلات جلوگیری کنند.

 

در جریان همین تظاهرات موضعی که بر اثر پیش بینی های لازمه از طرف ماموران انتظامی، بدون حادثه سوئی به پایان رسید طبعا عده ای از اخلالگران دستگیر شدند که گفته می شود امروز آزاد خواهند شد.

 

تلاش ارسنجانی برای تخریب قیام سی تیر؛ همه کاره این تظاهرات حزب توده بود!

حسن ارسنجانی،1 وزیر کشاورزی دولت امینی، طی یادداشتی که «تهران مصور» آن را منتشر ساخت، درباره سالگرد 30 تیر با تخطئه آن نوشت: حادثه سی ام تیر ظاهرا به علت استعفای دکتر مصدق و اختلافات شدید سیاست های مختلف و تحریکات بعضی از عناصر موثر دستگاه های حاکمه ایران به وقوع پیوست و هدف آن ظاهرا علیه قوام السلطنه و باطنا بر ضد دربار بود.

 

ارسنجانی با انتساب رویدادهای سی تیر به حزب توده نوشته است: باید اذعان کرد که نیروی متشکل حزب توده با استفاده از تبلیغات حزب ایران و دار و دسته کاشانی و افراد جبهه ملی قدرت قابل توجه خود را نشان داد و کارگردان اصلی صحنه هایی که در روزهای 29 و 30 تیر با نظم و قدرت تحرک به‌وجود آمد فقط حزب توده بود!

 

در بخش های دیگری از این نوشته آمده است: نه تنها وکلای مخالف و بی طرف مجلس، بلکه بعضی از اعضای جبهه ملی هم ادامه حکومت مصدق را عملی نمی دانند، بی پولی دولت و خوردن کفگیر به ته دیگ که برای پرداخت حقوق خردادماه اعضای دولت در ولایات وزارت دارایی معطل مانده است، تزلزل مصدق را بیشتر می کند، اشکال مخالفان مصدق بر سر این است که چه کسی جانشین او خواهد شد؛ زیرا قبول مسئولیت در حین بحران خطرناک مالی و اقتصادی کار هر کسی نیست.

 

چیزی که اسباب تعجب عده ای شد اصرار مصدق در بقای زمامداری‌اش بود؛ زیرا عده زیادی معتقد بودند که دکتر مصدق خودش برای کناره گیری در پی بهانه می گردد و خودش می داند که نمی تواند با وضع خاص مملکت حکومت را ادامه دهد.

 

ارسنجانی که بعد از روی کار آمدن قوام در تیرماه 1331 به سمت معاون سیاسی نخست‌وزیری و سرپرست انتشارات و تبلیغات منصوب شده بود و با قیام مردم این سمت خود را از دست داد، در بیان خاطرات خود از آن روزها نوشت: روز 27 تیر امینی به من تلفن کرد و گفت اعلیحضرت همایونی جدا با دادن وزارت جنگ به مصدق مخالفت کردند و مجلس حتما دیگری را انتخاب خواهد کرد. به علاوه من شنیدم که همین امروز رای تمایل مجلس اعلام خواهد شد و تصور می کنم شانس قوام السلطنه خیلی زیاد شد.

 

من به امینی گفتم که قوام السلطنه در یک صورت موفق خواهد شد و آن گرفتن فرمان انحلال مجلس است و الا با این مجلس مصلحت نیست که قبول مسئولیت کند؛ زیرا مسلما جبهه ملی همان بازی را که در کابین رزم آرا درآوردند و به او اهانت کردند در مورد قوام السلطنه نیز تکرار خواهند کرد.

 

یکشنبه 29 تیر من با خسرو قشقایی قرار گذاشته بودم که او را در شهر ببینم. خسرو شرحی از اوضاع بیان کرد و گفت ارادت خانواده ما را به قوام السلطنه می دانی. قوام السلطنه به جای پدر ما است و ما خیلی متاسف هستیم که در چنین شرایطی او آمده است و حقیقت این است که وضع خارجی اجازه نمی دهد او بیاید ، فرضا ما هم از او حمایت کنیم جز این که خود نابود شویم اثری ندارد. من می خواستم مخصوصا به آقای قوام السلطنه پیغام بدهی که مصلحت شما در این است که استعفا کنید؛ جریانات دیگری در کار است که شما مستحضر نیستید. الان تمام روسای انتظامی با ما همکاری دارند؛ فردا هم به طور حتم اتفاقاتی خواهد افتاد که نتیجه اش به ضرر قوام السلطنه تمام خواهد شد.

 

نویسنده در ادامه، قضایای سی تیر را به صرف هزینه خسرو قشقایی مرتبط دانسته و نوشت: من می دانستم که مخارج این چند روز به دست خسرو داده می شد و اطلاعاتی به ما رسیده بود که از اعتبار بانک شاهی، خود خسرو نزدیک به 400 هزار تومان در همین دو روز استفاده کرده بود. خسرو گفت این پیغام را به قوام السلطنه بده؛ اگر قبول کرد که بسیار خوب و اگر متقاعد نشد، من در عالم دوستی از تو خواهش می کنم خودت را کنار بکش و الا تو هم به این آتش می سوزی.

 

ارسنجانی در ادامه به قوانین سی ام تیر پرداخته و نوشت: حادثه سی ام تیر منشا وضع قوانین خاصی شد که بعضی از آن ها در تاریخ حکومت های پارلمانی جهان بی سابقه است: اول، قانون ملی شناختن قیام سی ام تیرماه بود (16 مرداد 1331). انشاکنندگان این قانون سران جبهه ملی بودند. چون می دانستند اقداماتشان طی چند روز حوادث تیرماه جرم محسوب می شود و قابل تعقیب جزایی است، پیشدستی کردند و با ملی ساختن این قیام مشروعیت آن را اعلام نمودند.

 

دوم قانون خلع ید و سلب مالکیت قوام السلطنه از دارایی او بود که به تاریخ 12 مردادماه به تصویب رسید.

 

سفیر ایران در شوروی به تهران احضار شد

در این هفته مسعود انصاری، سفیر کبیر ایران در مسکو، به تهران احضار شد.

 

او حضورا درباره روابط ایران و شوروی با اولیای وزارت خارجه مذاکره خواهد کرد.

 

به طوری که یک مقام عالی رتبه دولت اظهار می داشت، ممکن است دولت تصمیم بگیرد که شخص دیگری را به جای او به سفارت ایران در روسیه شوروی بفرستد.

 

روز سه شنبه این هفته دکتر طهمورث آدمیت، وزیر مختار ایران، به حضور شاه شرفیاب شد و گزارش کاملی از روابط ایران و شوروی و مذاکراتی که در جریان است به عرض رسانید.

 

تصور می رود در هفته آتیه نیز جلسه ای با حضور نخست وزیر و وزیر خارجه و دکتر آدمیت تشکیل شود. در این جلسه، سوابق مذاکرات ایران و شوروی و گفت و گوهایی که اخیرا صورت گرفته به اطلاع نخست وزیر می رسد و سیاست قطعی درباره رابطه ایران و شوروی اتخاذ می شود.

 

750 میلیون ریال زیان عوارض نوشابه های غیرالکلی

دولت تصمیم دارد عوارض قانونی را که مدتی پیش بر نوشابه های غیرالکلی وضع شده است دریافت کند. بر اثر نگرفتن این عوارض طی چند سال اخیر در حدود 750 میلیون ریال به خزانه دولت زیان وارد آمده است.

 

تغییر سفیر ایران در آلمان

هفته گذشته خلیل اسفندیاری، سفیر کبیر سابق ایران در آلمان، پست سفارت را به جانشین خود، افشار قاسملو، معاون سابق وزارت خارجه تحویل داد.

 

خلیل اسفندیاری مدت 9 سال در پست سفارت ایران در آلمان غربی انجام وظیفه می کرد. وی اکنون به اتفاق همسر آلمانی خود در مونیخ به سر می برد و در ویلایی که سال گذشته در این شهر خریداری شده زندگی می کند.

 

خلیل اسفندیاری چند هفته قبل به مناسبت انتشار یک خبر تحریک آمیز راجع به او، با یک مجله آلمانی اختلاف پیدا کرد که به دنبال این اختلاف مشارالیه از مجله مزبور به مقامات دولت آلمان شکایت نمود.

 

خبری درباره حضور 6 هزار مستشار آمریکا در ایران

تهران مصور نوشت: هفته گذشته یک خبر تحریک آمیز از طرف رادیو پیک ایران [نزدیک به شوروی] منتشر شد دائر بر این که 6 هزار مستشار آمریکایی در ایران به سر می برند.

 

تهران مصور به نقل از منابع نزدیک به خود این خبر را تکذیب کرده و نوشت: هیچ گاه حتی در زمان جنگ هم این همه مستشار خارجی در ایران نبوده است و انتشار این رقم از یک بلندگوی اجنبی صرفا به منظور مشوب ساختن افکار عمومی است.

 

پایان اعتصاب دانشجویان ایرانی در خارج

با تمدید گذرنامه دو دانشجوی ایرانی در آمریکا به نام های سیف پور فاطمی و قطب زاده به مدت یک سال، این هفته گزارش رسید که دانشجویان ایرانی در کشورهای اروپایی و آمریکایی که به عنوان اعتراض به باز گردانیدن آن دو به ایران اعتصاب هایی کرده بودند، دست از این کار برداشتند.

 

بعضی از دانشجویان ایرانی در کلن از نخستین کسانی بودند که به تحصن نشسته خود در برابر سرکنسولگری ایران پایان دادند.

 

مشاهده مطلب
نظر شما
  • 0
  • 0
  • 0
  •  
  •  

تماس با ما تماس با ما : 38-22604037(9821+) ارتباط با ماInfo@iichs.ir
کلیه حقوق این سایت متعلق به موسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران می باشد.
درج مطالب در سایت لزوماً به معنی تایید آن نیست.
استفاده از منابع این سایت با ذکر ماخذ مجاز است.