19 اردیبهشت 1344

19 اردیبهشت 1344

ساواک: مکارم شیرازی طرفدار افراطی آیت‌الله خمینی و از محرکین واقعه 15 خرداد است/ عملیات نفوذی ساواک در بیوت مراجع برای سکوت در سالگرد فاجعه 15 خرداد!/ چهار نفر محکوم به اعدام شدند/ سناتور پرفسور جمشید اعلم: دولت در کار دانشجویان کنترل ندارد!/ آقای هویدا! ترور شاه موفق می‌شد شما نخست‌وزیر نبودید!/ شورای سلطنت دیشب تشکیل شد/ اعضای کمیسیون تحقیق مجلس برای رسیدگی به وضع تحصیل دانشجویان مقیم خارج انتخاب شد/ «عده زیادی که برای تحصیل به خارج می‌روند دیگر برنمی‌گردند»!

 

ساواک: مکارم شیرازی طرفدار افراطی آیت‌الله خمینی و از محرکین واقعه 15 خرداد است

در  یک سند ساواک به تاریخ 19 اردیبهشت 1342 درباره سوابق دو واعظ به نام‌های ناصر مکارم و عباسعلی اسلامی آمده است: «سوابق دو نفر وعاظ نام‌برده به شرح زیر است: 1. ناصر مکارم از طرفداران افراطی [آیت‌الله] خمینی می‌باشد و در 15 خرداد سال 1342 نیز از محرکین واقعه مذکور شناخته شده و مدتی زندانی بوده است. وی در هر فرصت به تحریکاتی علیه دولت مبادرت می‌کند».

در بخش دیگر این سند آمده است: «شیخ عباسعلی اسلامی بسیار ناراحت و اخلالگر می‌باشد و بدین مناسبت در چند سال اخیر پنج نوبت بازداشت گردیده و آخرین مرتبه در مشهد به مدت سه ماه زندان محکوم و پس از خاتمه محکومیت به تهران و سپس به آبادان مسافرت نموده است».

در پایان این سند از «ساواک مرکز» به «ساواک آبادان» آمده است: علی‌هذا با توجه به سوابق افراد مذکور چنانچه آن ساواک موافق است که نام‌بردگان به منبر بروند از نظر این اداره کل نیز مانعی نخواهد داشت.1

 

عملیات نفوذی ساواک در بیوت مراجع برای سکوت در سالگرد فاجعه 15 خرداد!

در یک سند ساواک به تاریخ 19 اردیبهشت 1342 می‌خوانیم: «فرات ب 2 گزارش می‌دهد... در قم با آقایان گلپایگانی ـ شریعتمداری و مرعشی مذاکره و پیغام آقای میلانی را که مصالح ایجاب می‌کند در 12 محرم، که مصادف با 15 خرداد بوده اقدامی نشود و حتی اعلامیه پخش نشود، ابلاغ شد. اما آقای گلپایگانی که هیچ گونه تصمیمی نداشته و می‌گفت: من مداقا با این کارها مخالفم و اما آقای مرعشی می‌گفت: خوب شد که شما آمدی و این پیغام را آوردی؛ چون من خودم احساس می‌کنم اوضاع خوب نیست و ممکن است مخصوصا اگر من اقدامی بکنم، دستگاه نسبت به خودم شدت عمل داشته باشد، ولی چند روز قبل دو نفر آمدند که آقای میلانی گفته حتما باید اقدام کرد و نباید ساکت بود».

در ادامه گزارش عامل ساواک آمده است: «گفتم آنها مسلم دروغ گفتند و نظر داشتند صحنه به‌وجود آورند و نظر ایشان این است» و آقای مرعشی هم گفتند: اقدامی نخواهم کرد و آقای شریعتمداری معلوم شد نمی‌خواسته اقدامی بکند؛ چون وقتی پیام آقای میلانی را شنید گفت این مطلب را به آقای مرعشی هم بگوئید بدانند و متوجه باشند گفتم گفته شده و قبول کردند».

این سند به نقل از عامل ساواک می‌افزاید: «آقای شریعتمداری گفت من سال گذشته هم عقیده نداشتم اعلامیه داده شود و عزای ملی اعلام شود و در خارج هیچ اثر نگذارد و ارزش گفته ما از بین برود؛ لذا اعلامیه سال قبل را هم امضا نکردم و امسال هم نمی‌کنم. بعد ایشان گفت: آقای هیراد آمده اینجا و من چند موضوع را به اعلیحضرت پیغام دادم: یکی عفو متهمین به قتل منصور و شما به آقای میلانی بنویسید که ایشان هم کسی را بخواهد از دربار و این مطلب را پیغام بدهند؛ شاید اثر بگذارد و جان عده‌ای حفظ شود. خبر دیگری نبوده و تا این تاریخ با این مذاکرات تصمیمی نیست و با هر کدام از منبری‌های تهران و غیره صحبت شد همه می‌گفتند: باید احتیاط کرد هوا ابر[ی] است».2

 
چهار نفر محکوم به اعدام شدند

جراید امروز کشور نوشتند: سه ماه و هیجده روز پس از ترور حسنعلی منصور، نخست‌وزیر فقید، و دستگیری و بازپرسی ضارب و متهمین شرکت در توطئه قتل وی، امروز رأی دادگاه عادی شماره 3 نظامی صادر شد.

طبق رأی صادره، چهار نفر از متهمین بخارایی، صفار هرندی، نیک‌نژاد و صادق امانی محکوم به اعدام و شش نفر، ابراهیم عراقی، هاشم امانی، عباس مدرسی‌فر، ابوالفضل حیدری، محمدتقی کلافچی، حبیباله عسکر اولادی محکوم به حبس ابد با اعمال شاقه و سه نفر دیگر حمید ایپکچی به پنج سال حبس در دارالتأدیب، انواری به ده سال حبس موقت و شاه بداغلو به پنج سال حبس موقت با اعمال شاقه محکوم شدند.

ضمنا پرونده درباره متهمین دیگر به اسامی سیدعلى اندرزگو و یزدی‌زاده و سایر کسانی که به نحوی از انحا در توطئه دخالت داشتهاند مفتوح است.

 
سناتور پرفسور جمشید اعلم: دولت در کار دانشجویان کنترل ندارد!

روزنامه «اطلاعات» نوشت: در جلسه دیروز سنا سؤال سناتور پرفسور جمشید اعلم از دولت در مورد محصلین ایرانی در خارجه مورد بررسی قرار گرفت و آقای هویدا، نخست‌وزیر، به آن پاسخ داد.

 

متن سؤال

متن سؤال سناتور پرفسور جمشید اعلم از دولت به شرح زیر است:  

1. سرپرست‌های محصلین در خارجه گزارش درسی و اخلاقی و تمایلات سیاسی محصلین را مرتبا به مقامات مربوطه گزارش می‌دهند یا خیر؟

۲. در صورت دادن گزارش، آنهایی که با تمایلات سیاسی مردود و خطرناک وارد کشور می‌شوند تحت مراقبت هستند یا خیر؟

3. مهندسینی که اخیرا در واقعه ۲۱ فروردین 1344 دخالت داشته‌اند تحت مراقبت بوده‌اند یا خیر و چطور آنها در هنرستان صنعتی استاد شده‌اند؟

پس از توضیحات نخست‌وزیر، سناتور پرفسور جمشید اعلم ضمن اشاره به واقعه کاخ مرمر گفت: من هم معتقد هستم که در بین این محصلین اشخاص بسیار باشر فی هستند، ولی ایرادم در این است که آنهایی که با  شرف هستند عقب هستند و آنهایی که خاطی هستند جلو هستند. دلیلش این است که افراد این دسته بلافاصله در تهران کار پیدا کردند و توطئه کردند که شاه را از بین بردارند. این هم تقصیر خود ماست؛ زیرا جوانان ما وقتی می‌بینند کسانی که شب کار می‌کنند و روز به تحصیل می‌پردازند، به او چیزی نمی‌دهند اما ثابتیان با توصیه چهارده سال از دولت پول می‌گیرد دلسرد می‌شوند.

چه کسی برای ثابتیان توصیه کرده است و چه کسی پیشنهاد کرده است که بنیاد پهلوی به او پول بدهد؟ با وجود اینکه در لندن مرتبا علیه دولت و ملت و شاه حرف می‌زده است و جوانی از فرنگ آمده که بلشویک توده‌ای و یا آنارشیست است و عجب اینکه دستگاهی بلافاصله استخدامش می‌کند؛ دیگر بهتر از این چه می‌خواهید؟!

اما در مورد سؤال بنده جواب آقای نخست‌وزیر جواب سؤال بنده نبود. اگر برای ارضای خاطر خودتان بود، بسیار خوب بود، ولی بنده یک سؤال خیلی صریح کردم: می‌گویم سرپرستانتان وضع محصلین را گزارش داده‌اند یا نه؟ چون یا گزارش داده‌اند یا نه و اگر داده‌اند که گزارش آن هست و این دیگر تحقیق نمی‌خواهد. به وزیر آموزش و پرورش تلفن بکنید که گزارش داده‌اند یا نه که مسلما  نداده‌اند. در این صورت گزارش را از شهربانی و از آقای وزیر اطلاعات باید می‌پرسیدید که آیا می‌دانستید این جوان توده‌ای بوده است یا نه؟ و بالاخره از هنرستان صنعتی می‌پرسیدید وقتی که می‌خواستید یک فارغ‌التحصیل را استخدام کنید، درباره او تحقیقات کرده‌اید یا نه؟

 

آقای هویدا! ترور شاه موفق می‌شد شما نخست‌وزیر نبودید!

آقای نخست‌وزیر اگر خدای نکرده یکی از این گلوله‌ها مؤثر بود، سنگ روى سنگ بند نمی‌شد؛ آیا شما الان نخست‌وزیر بودید؟ به خدا اگر نخست‌وزیر هستید، برای احترام شاه است. حداقل فکر نخست‌وزیری و مقام خودتان باشید.

 
شورای سلطنت دیشب تشکیل شد

جراید امروز کشور نوشتند: ساعت 6 بعدازظهر دیروز، شورای سلطنت با شرکت والاحضرت شاهپور غلامرضا پهلوی، والاحضرت شاهپور عبدالرضا پهلوی و آقایان هویدا، نخست‌وزیر، مهندس شریف‌امامی، رئیس مجلس سنا، مهندس ریاضی، رئیس مجلس شورای ملی، و حسین قدس نخعی، وزیر دربار شاهنشاهی، برای اولین‌بار پس از عزیمت شاهنشاه به مسافرت، در کاخ مرمر تشکیل جلسه داد و این جلسه تا ساعت 7 بعدازظهر ادامه داشت.

 
اعضای کمیسیون تحقیق مجلس برای رسیدگی به وضع تحصیل دانشجویان مقیم خارج  انتخاب شد

در جلسه امروز مجلس شورای ملی پیرامون لزوم ارشاد جوانان و راهنمایی دانشجویان ایرانی که در خارج تحصیل می‌کنند بحث شد و در پایان جلسه چند لایحه دولت تصویب گردید.

ساعت ۹ بامداد جلسه علنی مجلس شورای ملی به ریاست مهندس عبدالله ریاضی تشکیل شد.

دراین موقع رئیس مجلس اسامی اعضای کمیسیون مأمور رسیدگی به وضع دانشجویان را به شرح زیر اعلام داشت:

آقایان دکتر جواد مهذب، دکتر فریدون معتمد وزیری، دکتر محمد بقایی یزدی، دکتر حسین سامیراد، دکتر شفیع امین، دکتر محمدحسن رهنوردی، دکتر سعید حکمت، دکتر حسین خطیبی، دکتر مصطفی الموتی، امیرحسین فولادوند، حاج ابوالفضل حاذقی، میر اسدالله موسوی ماکوئی، غلامحسین فخر طباطبائی، صادق احمدی، هاشم جاوید، جهانگیر سرتیپپور، خانم شوکت ملک جهانبانی و مهندس امیرقاسم معینی.

 
«عده زیادی که برای تحصیل به خارج می‌روند دیگر برنمی‌گردند»!

روزنامه «اطلاعات» در سرمقاله شماره امروز خود نوشت: ما خوش‌وقتیم که مسئله دانشگاه و دانشجو و اعزام محصل به خارج بار دیگر مورد بحث و فحص مطبوعات و محافل قرار گرفته و پیرامون آن همه جا صحبت می‌شود. امیدواریم این مرتبه به حرف و لفاظی و عبارت‌پردازی نگذرد و فکر اساسی برای حل مشکل جوانان بشود.

جوانانی که با شور و عشق و علاقه خدمت به وطن، از دامان پدر و مادر جدا می‌شوند و در غربت اشک می‌ریزند تا به اوضاع و احوال محیط آشنا شوند، به چه امید و آرزو این زحمت و مشقت را تحمل می‌کنند؟ آیا جز برای بازگشت به میهن و خدمت به این آب و خاک هدف دیگری دارند؟

البته نه! اما نتیجه چیست؟

نتیجه این است که از هر صد نفر محصلی که خارج می‌روند عده زیادی برنمی‌گردند. مسئول این ضایعه بزرگ نیروی انسانی و اقامت هزارها دانشجو که مراحل عالی تحصیلی را طی کرده‌اند و می‌توانند به مملکت خدمت کنند کیست؟ چرا این قدرت بزرگ به هدر رفته است؟ مقصر کیست؟ آیا جز دستگاههای بی‌بندوبار و ولنگ و باز دولت، مسئول دیگری می‌توان سراغ کرد؟3

 

روزنامه اطلاعات، 19 اردیبهشت 1344، صفحه 1

 

مشاهده مطلب
نظر شما
  • 0
  • 0
  • 0
  •  
  •  

تماس با ما تماس با ما : 38-22604037(9821+) ارتباط با ماInfo@iichs.ir
کلیه حقوق این سایت متعلق به موسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران می باشد.
درج مطالب در سایت لزوماً به معنی تایید آن نیست.
استفاده از منابع این سایت با ذکر ماخذ مجاز است.