• 4568 |
  • 1396/02/17 |
  • 14:39

دروازه‌های اطراف شهر طهران قدیم

این دروازه‌ها که جز دروازه ماشین دودی، معماری بقیه‌شان با تفاوتهایی شبیه معماری زمان صفویه بود، در زیربنایی به مساحت 100 تا 120 ذرع مربع در عرض 15 و طول 8 ذرع برپا گردیده بود. با این شکل که دهانه‌ای بزرگ در وسط و دو گوشوار در دو طرف داشت...

در هر طرف از جهات چهارگانه شهر سه دروازه نیز وجود داشت که عبارت بودند از:

شمال: دروازه شمیران (حدود سر پیچ شمیران فعلی یعنی محل تقاطع خیابان کورش کبیر و شاهرضا) و دروازه دولت (محل تلاقی خیابانهای سعدی شمالی و شاهرضا و روزولت) و دروازه یوسف‌آباد (چهارراه کالج).

غرب: دروازه باغشاه (انتهای خیابان سپه)، دروازه قزوین (میدان قزوین) و دروازه گمرک (انتهای خیابان امیریه رو به میدان گمرک).

جنوب: دروازه خانی‌آباد (میدان خانی‌آباد در محل تلاقی خیابان خانی‌آباد یا مولوی با خیابان شوش) دروازه غار (فاصل بین خانی‌آباد و میدان شوش) دروازه شاه عبدالعظیم1 (میدان شوش ابتدای جاده شهر ری).

شرق: دروازه خراسان (میدان خراسان ابتدای جاده ری)، دروازه دولاب (سه راه شکوفه) و دروازه دوشان تپه (انتهای خیابان ژاله مشرف به میدان ژاله) و جدا از اینها دروازه بی‌سقفی که ماشین دودی یا قطار حضرت عبدالعظیم از آنجا به شهر ری فعلی رفت و آمد می‌نمود.

این دروازه‌ها که جز دروازه ماشین دودی، معماری بقیه‌شان با تفاوتهایی شبیه معماری زمان صفویه بود، در زیربنایی به مساحت 100 تا 120 ذرع مربع در عرض 15 و طول 8 ذرع برپا گردیده بود. با این شکل که دهانه‌ای بزرگ در وسط و دو گوشوار در دو طرف داشت. محفظه‌های دو گوشوار2 از داخل به صورت دو اتاق 6 ذرع در 4 ذرع برای مأمورین و دروازه‌بانان در آمده بود که نمای آن با کاشی‌های زیبائی تزئین یافته و با 8 ماره کوتاه و ظریف با تصاویری از پهلوانان باستانی ایران مانند رستم و گیو و گودرز و صحنه‌های نبرد رستم و سهراب و رستم و افراسیاب و رستم و اشکبوس و رستم و دیو سفید و امثال اینها زینت یافته بود.

دروزاه شاه عبدالعظیم

شماره آرشیو: 1-3868-1ع

1. امامزاده واجب‌التعظیمی که با چهار پشت واسطه به امام حسن مجتبی(ع) می‌رسد، از اعاظم علما و زهاد و از اصحاب حضرت جواد و حضرت هادی(ع) که گویند در ری بیمار و وفات می‌یابد و بعضی که گویند سقف زیرزمین مکان او را بر سرش فرود آورده مقتولش می‌سازند.

2. قرینه‌سازی: دو بنا که در دو طرف ساختمانی به طور یک شکل ساخته شده باشد.  

2. جعفر شهری، گوشه‌ای از تاریخ اجتماعی طهران قدیم، ج 1، تهران، معین، 1370، صص 17ـ18.

چاپ خبر